ସୁକନ୍ୟା ସମୃଦ୍ଧି ଯୋଜନା: ଝିଅ ନାଁରେ ୨୧ ବର୍ଷର ସଞ୍ଚୟ

ଝିଅ ଜନ୍ମ ହେବା ପରେ ଘରେ ପ୍ରଥମ ଚିନ୍ତା — ତା’ ପଢ଼ା, ତା’ ଭବିଷ୍ୟତ। ସୁକନ୍ୟା ସମୃଦ୍ଧି ଯୋଜନା (SSY) ଏହି ଚିନ୍ତା ପାଇଁ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାରଙ୍କ ଗୋଟିଏ ସଞ୍ଚୟ ଖାତା। ୨୦୧୫ରେ “ବେଟି ବଚାଓ ବେଟି ପଢ଼ାଓ” ଅଭିଯାନ ସହିତ ଏହା ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା। ଖାତା ଝିଅ ନାଁରେ ଖୋଲେ, ଟଙ୍କା ମଧ୍ୟ ଝିଅର।

ଆଗ କାଳରେ ଜେଜେମା ନାତୁଣୀ ପାଇଁ ଟିକେ ଟିକେ ସୁନା ସାଇତି ରଖୁଥିଲେ। SSY ସେହି ଅଭ୍ୟାସର ଆଜିର ରୂପ। ଫରକ୍ ଏତିକି — ଏଠି ସରକାର ସୁଧ ଦିଅନ୍ତି, ହିସାବ ରଖନ୍ତି, ଆଉ ଟଙ୍କା ହଜିବାର ଭୟ ନାହିଁ।

କିଏ ଖାତା ଖୋଲିପାରିବେ

• ଖାତା ଖୋଲିବା ଦିନ ଝିଅର ବୟସ ୧୦ ବର୍ଷରୁ କମ୍ ହୋଇଥିବା ଦରକାର।
• ବାପା, ମାଆ କିମ୍ବା ଆଇନଗତ ଅଭିଭାବକ ଖାତା ଖୋଲନ୍ତି। ଜେଜେ, ଅଜା କିମ୍ବା ମାମୁଁ ଆଇନଗତ ଅଭିଭାବକ ନ ହେଲେ ଖାତା ଖୋଲିପାରିବେ ନାହିଁ। ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୪ର ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଏପରି ଖାତାକୁ ବାପା-ମାଆ ବା ଆଇନଗତ ଅଭିଭାବକଙ୍କ ନାଁକୁ ବଦଳାଇବାକୁ ପଡ଼ିବ।
• ଗୋଟିଏ ଝିଅ ପାଇଁ ଗୋଟିଏ ଖାତା। ଗୋଟିଏ ପରିବାରରେ ସର୍ବାଧିକ ଦୁଇ ଝିଅ। ଯମଜ କିମ୍ବା ତିନି ଜଣ ଏକାସାଙ୍ଗରେ ଜନ୍ମ ହେଲେ ତୃତୀୟ ଖାତା ମିଳିପାରେ।
• ଖାତା ପୋଷ୍ଟ ଅଫିସ୍ କିମ୍ବା SBI ଭଳି ଅନୁମୋଦିତ ବ୍ୟାଙ୍କରେ ଖୋଲେ।

କେତେ ଜମା, କେତେ ଦିନ

• ବର୍ଷକୁ ଅତି କମ୍‌ରେ ୨୫୦ ଟଙ୍କା, ସର୍ବାଧିକ ୧.୫ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା। ୨୫୦ ପରେ ୫୦ ଟଙ୍କାର ଗୁଣିତକରେ ଜମା ହୁଏ।
• ବର୍ଷରେ ଏକାଥରେ ଦେଇପାରିବେ, କିମ୍ବା ମାସ ମାସ ଟିକେ ଟିକେ।
• ଜମା କେବଳ ଖାତା ଖୋଲିବାର ପ୍ରଥମ ୧୫ ବର୍ଷ। ତା’ପରେ ଜମା ବନ୍ଦ, କିନ୍ତୁ ସୁଧ ମିଳିଚାଲେ।
• ଖାତା ଖୋଲିବାର ୨୧ ବର୍ଷ ପରେ mature ହୁଏ — ଅର୍ଥାତ୍ ଅବଧି ପୂରେ, ପୂରା ଟଙ୍କା ମିଳେ।

ଯେମିତି — ଝିଅ ୨ ବର୍ଷ ବୟସରେ ଖାତା ଖୋଲିଲେ, ସେ ୧୭ ବର୍ଷ ହେବା ଯାଏଁ ଜମା ଚାଲିବ, ଆଉ ୨୩ ବର୍ଷ ବୟସରେ ପୂରା ଟଙ୍କା ମିଳିବ।

ସୁଧ କେତେ, କିପରି ଗଣାଯାଏ

ଅକ୍ଟୋବର–ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୬ ତ୍ରୈମାସ ପାଇଁ ସୁଧ ହାର ବାର୍ଷିକ ୮.୨%। ଜାନୁଆରୀ ୨୦୨୪ରୁ ଏହି ହାର ବଦଳିନାହିଁ, ଆଉ ସରକାରୀ ଛୋଟ ସଞ୍ଚୟ ଯୋଜନା ମଧ୍ୟରେ ଏହା ସବୁଠୁ ଅଧିକ।

କିନ୍ତୁ ମନେ ରଖନ୍ତୁ, ସରକାର ପ୍ରତି ତିନି ମାସରେ ଏହି ହାର ସମୀକ୍ଷା କରନ୍ତି। FD ଭଳି ଖାତା ଖୋଲିବା ଦିନର ହାର ବାନ୍ଧି ରହେ ନାହିଁ — ହାର ବଦଳିଲେ ପୂରା ଜମା ଉପରେ ନୂଆ ହାର ଲାଗେ। ତେଣୁ ୨୧ ବର୍ଷ ଧରି ୮.୨% ମିଳିବ, ଏହା କେହି ପ୍ରତିଶ୍ରୁତି ଦେଇନାହାନ୍ତି।

ସୁଧ ଗଣିବାର ନିୟମ ଛୋଟ, କିନ୍ତୁ କାମର। ପ୍ରତି ମାସର ୫ ତାରିଖରୁ ମାସ ଶେଷ ଯାଏଁ ଖାତାରେ ଯେଉଁ ସବୁଠୁ କମ୍ ବାଲାନ୍ସ ରହେ, ସେଥିରେ ସେ ମାସର ସୁଧ ଗଣାଯାଏ। ବର୍ଷ ଶେଷରେ (୩୧ ମାର୍ଚ୍ଚ) ସୁଧ ଖାତାରେ ଯୋଡ଼ାଯାଏ। ଅର୍ଥାତ୍ — ମାସର ୫ ତାରିଖ ଆଗରୁ ଜମା କରନ୍ତୁ। ବର୍ଷକୁ ଏକାଥରେ ଦେଉଥିଲେ, ଏପ୍ରିଲ୍ ୫ ଆଗରୁ ଦେଲେ ପୂରା ବର୍ଷର ସୁଧ ମିଳେ।

ଗୋଟିଏ ଉଦାହରଣ

ଧରନ୍ତୁ, ଆପଣ ପ୍ରତି ବର୍ଷ ଏପ୍ରିଲ୍ ୫ ଆଗରୁ ୧୨,୦୦୦ ଟଙ୍କା (ମାସକୁ ୧,୦୦୦ ଟଙ୍କା ହିସାବରେ) ଜମା କରୁଛନ୍ତି, ଆଉ ସୁଧ ହାର ୨୧ ବର୍ଷ ଧରି ୮.୨% ରହୁଛି।

• ୧୫ ବର୍ଷରେ ଆପଣଙ୍କ ମୋଟ ଜମା: ୧,୮୦,୦୦୦ ଟଙ୍କା
• ୨୧ ବର୍ଷ ଶେଷରେ ଖାତାରେ: ପାଖାପାଖି ୫.୭୫ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା
• ଏଥିରୁ ସୁଧ: ପାଖାପାଖି ୩.୯୫ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା

ବର୍ଷକୁ ସର୍ବାଧିକ ୧.୫ ଲକ୍ଷ ଜମା କଲେ, ୧୫ ବର୍ଷରେ ଜମା ୨୨.୫ ଲକ୍ଷ, ଆଉ ୨୧ ବର୍ଷ ଶେଷରେ ପାଖାପାଖି ୭୧.୮ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କା।

ଶେଷ ଛଅ ବର୍ଷ ଆପଣ ଗୋଟିଏ ପଇସା ମଧ୍ୟ ଜମା କରୁନାହାନ୍ତି, ତଥାପି ଟଙ୍କା ବଢ଼ୁଛି। ସୁଧ ଉପରେ ସୁଧ — ଏହାକୁ କମ୍ପାଉଣ୍ଡିଂ କୁହାଯାଏ। ଏହି ହିସାବ କେବଳ ବୁଝିବା ପାଇଁ; ହାର ବଦଳିଲେ ଶେଷ ରାଶି ମଧ୍ୟ ବଦଳିବ। ମାସ ମାସ ଜମା କଲେ ରାଶି ଟିକେ କମ୍ ହେବ, କାରଣ ପ୍ରଥମ ମାସଗୁଡ଼ିକର ସୁଧ କମ୍ ମିଳେ।

ନିଜ ଝିଅର ବୟସ ଓ ଜମା ରାଶି ଦେଇ ହିସାବ କରନ୍ତୁ: ସୁକନ୍ୟା ସମୃଦ୍ଧି କାଲକୁଲେଟର →

ଟିକସ

SSYକୁ ଟିକସରେ “EEE” କୁହାଯାଏ — ଜମା, ସୁଧ ଓ maturity ଟଙ୍କା, ତିନିଟିରେ ଛାଡ଼।

• ଜମା ଉପରେ ଛାଡ଼ ବର୍ଷକୁ ୧.୫ ଲକ୍ଷ ଯାଏଁ, କେବଳ ପୁରୁଣା ଟିକସ ବ୍ୟବସ୍ଥା (old regime)ରେ। ଏହାକୁ ଆଗରୁ ଧାରା 80C କହୁଥିଲେ; ୧ ଏପ୍ରିଲ୍ ୨୦୨୬ରୁ ନୂଆ ଆୟକର ଆଇନ, ୨୦୨୫ରେ ଏହା ଧାରା ୧୨୩। ଏହି ୧.୫ ଲକ୍ଷ ସୀମା PPF, ELSS, ଜୀବନ ବୀମା premium ଆଦି ସହିତ ମିଶି — ଅଲଗା ନୁହେଁ।
• ନୂଆ ଟିକସ ବ୍ୟବସ୍ଥା (new regime) ବାଛିଥିଲେ ଜମା ଉପରେ ଛାଡ଼ ନାହିଁ। କିନ୍ତୁ ସୁଧ ଓ maturity ଟଙ୍କା ତଥାପି ଟିକସମୁକ୍ତ।

ଟଙ୍କା କେବେ ଉଠାଇ ହେବ

• ପଢ଼ା ପାଇଁ: ଝିଅ ୧୮ ବର୍ଷ ହେଲେ କିମ୍ବା ଦଶମ ପାସ୍ କଲେ (ଯାହା ଆଗରୁ ହୁଏ), ପୂର୍ବ ଆର୍ଥିକ ବର୍ଷ ଶେଷରେ ଥିବା ବାଲାନ୍ସର ୫୦% ଯାଏଁ ଉଠାଇ ହେବ। ଆଡ୍‌ମିଶନ୍ ଚିଠି କିମ୍ବା ଫି ରସିଦ ଦେବାକୁ ପଡ଼େ। ଏକାଥରେ, କିମ୍ବା ବର୍ଷକୁ ଥରେ କିସ୍ତିରେ — ସର୍ବାଧିକ ୫ ବର୍ଷ।
• ବାହାଘର ପାଇଁ: ଝିଅ ୧୮ ବର୍ଷ ହେବା ପରେ ତା’ ବାହାଘର ପାଇଁ ଖାତା ବନ୍ଦ କରିହେବ। ବାହାଘରର ଏକ ମାସ ଆଗରୁ ଠାରୁ ବାହାଘରର ତିନି ମାସ ପରେ ଯାଏଁ ଆବେଦନ କରିହେବ।
• maturity: ଖାତା ଖୋଲିବାର ୨୧ ବର୍ଷ ପରେ ପୂରା ଟଙ୍କା ମିଳେ।
• ଅଘଟଣରେ: ଝିଅର ମୃତ୍ୟୁ ହେଲେ ଖାତା ତୁରନ୍ତ ବନ୍ଦ ହୋଇ ଟଙ୍କା ଅଭିଭାବକଙ୍କୁ ମିଳେ। ଜୀବନ ପ୍ରତି ବିପଦ ଥିବା ରୋଗର ଚିକିତ୍ସା କିମ୍ବା ଅଭିଭାବକଙ୍କ ମୃତ୍ୟୁ ଭଳି ଗମ୍ଭୀର କାରଣରେ ଖାତା ବନ୍ଦ କରିହେବ — କିନ୍ତୁ ଖାତା ଖୋଲିବାର ୫ ବର୍ଷ ପରେ।

ଝିଅ ୧୮ ବର୍ଷ ହେବା ପରେ ଖାତା ସେ ନିଜେ ଚଳାଏ। ଟଙ୍କା ତା’ର।

ଜମା ଭୁଲିଗଲେ

କୌଣସି ବର୍ଷ ଅତି କମ୍‌ରେ ୨୫୦ ଟଙ୍କା ନ ଦେଲେ ଖାତା “default”ରେ ଯାଏ। ଭୟ କରିବା କଥା ନାହିଁ। ଖାତା ଖୋଲିବାର ୧୫ ବର୍ଷ ଭିତରେ, ପ୍ରତି ବାକି ବର୍ଷ ପାଇଁ ୨୫୦ ଟଙ୍କା ସହିତ ୫୦ ଟଙ୍କା ଜରିମାନା ଦେଇ ଖାତା ପୁଣି ଚାଲୁ କରିହେବ। ତେବେ ସବୁଠୁ ସହଜ ଉପାୟ — ବ୍ୟାଙ୍କରେ ପ୍ରତି ମାସ auto-debit (standing instruction) ଲଗାଇଦିଅନ୍ତୁ।

ଖାତା ଖୋଲିବାକୁ କ’ଣ ଦରକାର

• ଝିଅର ଜନ୍ମ ପ୍ରମାଣପତ୍ର
• ଅଭିଭାବକଙ୍କ ଆଧାର ଓ PAN (KYC ପାଇଁ)
• ପାସପୋର୍ଟ ସାଇଜ୍ ଫଟୋ
• ପ୍ରଥମ ଜମା, ଅତି କମ୍‌ରେ ୨୫୦ ଟଙ୍କା

ଫର୍ମ ଓଡ଼ିଆରେ ମଧ୍ୟ ମିଳେ। ଖାତା ଖୋଲିବା ପରେ ବ୍ୟାଙ୍କ ଆପ୍ କିମ୍ବା India Post Payments Bank (IPPB) ଆପ୍ ଦେଇ ଘରୁ ଜମା କରିହେବ। ଖାତା ଭାରତର ଯେକୌଣସି ପୋଷ୍ଟ ଅଫିସ୍ ବା ବ୍ୟାଙ୍କକୁ ବଦଳାଇ ହେବ।

କାହା ପାଇଁ ଠିକ୍, କ’ଣ ମନେ ରଖିବେ

SSY ସେହି ପରିବାର ପାଇଁ ଭଲ, ଯେଉଁମାନେ ଝିଅ ପାଇଁ ନିୟମିତ ଛୋଟ ରାଶି ସାଇତିବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି, ଆଉ ବଜାରର ଉଠାପକା ଚାହାଁନ୍ତି ନାହିଁ। ସରକାରଙ୍କ ସମର୍ଥନ ଥିବାରୁ ଟଙ୍କା ସୁରକ୍ଷିତ।

ତେବେ ଚାରିଟି କଥା ମନେ ରଖନ୍ତୁ:

1. ଟଙ୍କା ଲମ୍ବା ସମୟ ପାଇଁ ବନ୍ଦ। ଘରର ହଠାତ୍ ଦରକାରରେ ଏହା କାମରେ ଆସିବ ନାହିଁ। ସେଥିପାଇଁ ଅଲଗା ଜରୁରୀ ପାଣ୍ଠି ରଖନ୍ତୁ।
2. ସୁଧ ହାର ବଦଳିପାରେ। ଆଜିର ୮.୨% ଚିରଦିନ ରହିବ ବୋଲି ଧରି ହିସାବ କରନ୍ତୁ ନାହିଁ।
3. ୨୧ ବର୍ଷରେ ଜିନିଷର ଦାମ୍ ବଢ଼େ। ଆଜିର ୫.୭୫ ଲକ୍ଷ ଟଙ୍କାରେ ଯାହା ମିଳେ, ୨୧ ବର୍ଷ ପରେ ସେତିକି ମିଳିବ ନାହିଁ।
4. ଟଙ୍କା ଝିଅର। ୧୮ ବର୍ଷ ପରେ ଖାତା ତା’ ହାତରେ। ତା’ ସହିତ ଟଙ୍କା କଥା ହେବା ଆଗରୁ ଆରମ୍ଭ କରନ୍ତୁ।

SSY ଗୋଟିଏ ଭଲ ଉପକରଣ, କିନ୍ତୁ ଏକମାତ୍ର ଉପାୟ ନୁହେଁ। ପରିବାରର ଆୟ, ଖର୍ଚ୍ଚ ଓ ଲକ୍ଷ୍ୟ ଦେଖି କେତେ ଜମା କରିବେ ସ୍ଥିର କରନ୍ତୁ।

ତଥ୍ୟ: ସୁକନ୍ୟା ସମୃଦ୍ଧି ଖାତା ଯୋଜନା, ୨୦୧୯ (ଭାରତ ସରକାରଙ୍କ ଗେଜେଟ୍ ବିଜ୍ଞପ୍ତି), ଅକ୍ଟୋବର–ଡିସେମ୍ବର ୨୦୨୬ ପାଇଁ ଅର୍ଥ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟର ସୁଧ ହାର ଘୋଷଣା, ଓ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୪ର ଅନିୟମିତ ଖାତା ନିୟମ। ଶେଷ ଯାଞ୍ଚ: ୨୩ ଅକ୍ଟୋବର ୨୦୨୬।

ଏହି ଲେଖା କେବଳ ଶିକ୍ଷା ପାଇଁ। ଏହା ନିବେଶ ପରାମର୍ଶ ନୁହେଁ। ବଜାର ଉଠେ ପଡ଼େ। ନିଜର ଲକ୍ଷ୍ୟ, ସମୟ ଓ ବିପଦ ସହିବାର କ୍ଷମତା ଦେଖି ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଅନ୍ତୁ।